Cultuurdwalen
geschreven door Vincent Frequin op 12 Sep 2012 om 18:28 uur

Een parkeerterreinen, sexshop, leegstand en discotheek Incasa waar ‘s avonds pas reuring is, vormen wel een heel grote opgave om hier het bruisend hart van Leiden te zien. Toch komt aan de Lammermarkt het Cultuurkwartier. De plannen liggen klaar.

Net als het Singelparkproject zijn de plannen voor het Cultuurkwartier afkomstig van Stadslab, een groep enthousiaste betrokken en creatieve inwoners die Leiden innovatiever, cultureler, spannender en bruisender willen maken. In samenwerking met de gemeente heeft de groep het verlangen om van Leiden méér te maken dan een gemiddelde stad. En dat lan in het gebied rond de Lammermarkt, weet Leids architect Fons Verheijen. Ruimte door een ondergrondse garage en veel culturele instellingen in de directe omgeving geven Leiden de zo gewenste allure.

‘Het nieuwe Leiden krijgt twee gezichten’, aldus architect Verheijen, voortrekker van het Cultuurkwartier en het Singelparkproject. Volgens hem is de binnenstad onder te verdelen in Yin en Yang, met als scheidingslijn de Nieuwe Rijn. Het voorstel van Stadslab is om in het bovenste deel het dynamische deel te creëren en om van het onderste gebied het historisch deel te maken. Dynamiek versus rust, een Leiden van de toekomst en een Leiden van het verleden. Het omliggende Singelpark zal in de toekomst deze twee gebieden met elkaar verbinden.

De nieuwe culturele wijk komt te liggen in het dynamische, bruisende deel van Leiden. Nergens in Nederland bevinden zich zoveel culturele spelers als in het toekomstig Cultuurkwartier. In de omgeving van Molen de Valk zijn onder andere de Leidse Schouwburg, Scheltema, de Marekerk, Danssolon Incasa en musea Boerhaave en De Lakenhal te vinden. Daar komt in 2014 muziekcentrum De Nobel nog bij. Om van een heus Cultuurkwartier te spreken, zullen deze losstaande organisaties aan elkaar verbonden moeten worden, zowel fysiek als met programma-onderdelen.

Fons Verheijen heeft al plannen. Driftig kleurt hij op een grote plattegrond van de stad. Zijn plan is om alle culturele hoogtepunten van de binnenstad met elkaar te verbinden door kleine steegjes. Verheijen: ‘We willen een dwaalcultuur creëren, bezoekers moeten wandelend de stad kunnen ontdekken. We laten in de nieuwe steegjes kunstenaars met een atelier wonen. Zo wordt dit hele gebied, dat er nu uitziet als de Bijlmer, een stuk levendiger.’

Nu staan er nog veel panden leeg. Projectgroep Cultuurkwartier heeft de afspraak met HOD, de beheerder van deze ruimtes, om deze panden vrij te geven voor creatieve beroepsbeoefenaars. Ook de gemeente steunt dit initiatief om zo de buurt levendiger te maken door er creatieve broedplaatsen te stichten. Voorwaarde is dat de nieuwe creatieve huisbazen bereid zijn om samen te werken en interactie met het publiek toejuichen. Het idee is dat de nieuwe steegjes dadelijk gevuld zijn met artistiekelingen die met open ateliers hun werk presenteren.

Het Cultuurkwartier is straks een nieuwe wijk met een eigen vibe. Koen Brakenhoff, hoofd marketing Stadspodia en voormalig voorzitter van Stadslab: ‘We hebben in Leiden nog te weinig wijken met een eigen unieke identiteit. Het Pieterskwartier, de historische wijk rondom de Pieterskerk, is een mooi voorbeeld van hoe je een wijk meer op de kaart kan zetten. Dit Cultuurkwartier heeft het doel om van deze wijk een bruisend cultureel uitgaanscentrum te maken. Dit gebied geeft Leiden meer trots en aanzien.‘ En kosten.

Jan-Jaap de Haan, wethouder Cultuur, Werk en Inkomen, weet niet hoeveel dit totale project gaat kosten. ‘Dit komt omdat het Cultuurkwartier enkel een concept is, een visie, die bestaat uit afzonderlijke projecten’, aldus De Haan. De projecten De Nobel, de Lakenhal, de parkeergarage, de inrichting van het Singelpark en de nieuwe bestrating hebben ieder een eigen financiering. Op dit moment is er volgens de wethouder geen budget om alles tegelijkertijd te vervangen, maar gebeurt alles stap voor stap: ‘We zetten als gemeente vol in op het Cultuurkwartier, maar hopen ook op particuliere investeringen. Samen moeten we werken om van dit sjofele gebied in de binnenstad een aantrekkelijk uitgaanscentrum te maken.’

Het gebied heeft absoluut potentie, maar er moet nog veel gebeuren om concreet te kunnen spreken van een Cultuurkwartier. Volgens wethouder De Haan is het Cultuurkwartier in 2017 dusdanig ontwikkeld dat Leiden er daadwerkelijk de vruchten van kan plukken. In dat jaar gaat De Nobel open, is de parkeergarage af en wordt de nieuwbouw van de Lakenhal afgerond. Streefcijfers heeft hij niet, hoop wel: een stijging van het aantal toeristen. ‘Leiden is nu aantrekkelijk voor (culturele) toeristen, zowel op regionaal, nationaal als internationaal niveau.’

Brakenhoff besluit: ‘Het Cultuurkwartier zorgt voor meer balans en evenwicht tussen cultuur en historie in Leiden. Het wordt een wijk waar Leidenaren trots op zullen zijn en waar toeristen op af komen. Daarnaast draagt het bij aan de binding met cultuur en de hogere klasse in de stad. Deze stad heeft zoveel moois te bieden, het wordt tijd dat we onze krachten bundelen en dat ook eens laten zien aan de buitenwereld.’

reageer