Opdruk actie-T-shirts (Foto: Nina Verhaaren)
Een voorjaarsbriesje laat de regenboogvlaggen van de homobelangenvereniging COC Leiden aan de Langegracht 65 vrolijk wapperen in de zon. Een uitgerolde rode loper nodigt uit tot binnenstappen. Toch blijkt bij binnenkomst dat maar vijf stellen gehoor hebben gegeven aan de oproep mee te doen aan de roze hand-in-hand-loopactie die vandaag georganiseerd wordt.
In afwachting van hopelijk nog meer opdagende actiedeelnemers worden er broodjes kaas, krentenbollen en koffie en thee uitgedeeld. “Laten we toch maar gaan bellen”, besluit COC-voorzitter Julie van Schravendijk na een kwartier en ze pakt haar telefoon om te checken waar de nog ontbrekende aangemelde deelnemers blijven. “Acht stellen hadden zich aangemeld,” licht COC-bestuurslid Maarten Bergwerff toe, “maar het is natuurlijk altijd maar afwachten hoeveel mensen werkelijk mee komen doen. Er zijn ook verschillende COC-leden die normaal gesproken wel actief zijn en het ook wel een goede actie vinden, maar die zelf toch liever niet meedoen.” (bekijk het interview met Bergwerff)
Alex van der Slot loopt wel mee vandaag, zij het niet met zijn eigen partner. “Als hij gedronken heeft durft hij wel,” lacht hij, “maar hij vindt zo’n bewuste hand-in-hand-loopactie toch wat provocerend.” Zelf vindt Alex het geen probleem om op straat openlijk hand in hand te lopen met een mannelijke partner. Deelneemster Galith Mol (29) heeft er ook niet zo’n moeite mee: “Als andere mensen er last van hebben dat ik mijn partner bij de hand pak, is dat niet míjn probleem.” Wel vindt ze het belangrijk mensen met een actie als die van vandaag meer te laten wennen aan hand in hand lopende homo’s en lesbo’s op straat, zodat de drempel voor andere stellen wellicht ook verlaagd kan worden. (bekijk het interview met Galith en Alex).
Na een belletje hier en daar blijkt dat er nog een paar mensen zijn die zich later bij de groep zullen aansluiten, wat een totaal van zeven deelnemende stellen oplevert. Voor de liefhebbers worden er zwarte T-shirts met in roze opdruk ‘Hand in hand! Heel gewoon!’ uitgedeeld. “Het is maar goed dat we niet naar Rotterdam hoeven; ‘Hand in hand kameraden’ is het clublied van Feyenoord”, grapt deelnemer Rob. Grinnikend druppelen de deelnemers naar buiten en stappen op hun fiets. Tijd om te gaan.
Eerst zetten ze koers in de richting van Leiderdorp, waar de actie begint. Er zijn niet echt regels. “De stellen splitsen op en iedereen gaat bij wijze van spreken gewoon zijn tompoezen bij de HEMA halen of andere boodschappen doen, maar dan hand in hand”, legt Bergwerff uit. “Wel hebben we afgesproken om binnen het winkelcentrum Winkelhof te blijven, om in ieder geval een zekere zichtbaarheid te garanderen.” Na een uurtje of twee zullen ze terugfietsen naar Leiden om daar in het stadscentrum hetzelfde te doen.
Maarten Bergwerff en actiepartner Rob (Foto: Nina Verhaaren)
Reacties op de hand in hand lopende homo- en lesbostellen zijn negen van de tien keer stil: mensen scannen handen, merken op en kijken weer weg. “Dat zijn op zich natuurlijk geen negatieve reacties”, reageert Maarten. “We willen hand in hand lopende stellen van gelijk geslacht onder de aandacht brengen en dat lijkt te lukken. Mensen merken het duidelijk op.” Ogen van mensen glijden ook vrijwel automatisch over de opdruk van de T-shirts en je ziet ze lezen: ‘Hand in hand, heel gewoon’. Regelmatig wordt daarbij instemmend geknikt of geglimlacht naar de deelnemers en af en toe worden reacties ook wel geverbaliseerd. “Leuke shirts”, grijnst een jongen achter de kassa van een drogisterij in Leiderdorp bijvoorbeeld tegen Maarten en actiepartner Rob. (bekijk reacties van het publiek)
Mohamed Ali (19) en Achmed Bali (20) kunnen zich niet herinneren al eerder openlijk hand in hand lopende homostellen te hebben gezien in Leiden, en daarom valt het ze wel op. Ze vinden het goed dat het COC niet de nadruk legt op discriminatie en andere negatieve ‘shit’, maar mensen gewoon laat wennen aan het beeld van hand in hand lopende homostellen. Ze denken ook dat de actie wel een positief effect zal hebben: “Het is net als met moslims en hoofddoekjes waar mensen vijftien jaar geleden nog aan moesten wennen. Nu kijkt niemand daar meer van op.”
Er zijn echter ook wel mensen die de actie wat geforceerd vinden. Zo merkt een jongen in de Haarlemmerstraat op dat hij het idee heeft dat de actie meer voor de stellen zelf is, omdat ze er waarschijnlijk niets mee bereiken bij mensen die er negatief tegenover staan, ‘de mensen die je eigenlijk zou willen bereiken’. Op de enkele “Homo’s!” na blijven echt negatieve reacties echter uit. Meerdere voorbijgangers in Leiden roepen vanuit de drukte van het winkelend publiek dat ze het een goede actie vinden.
Rond een uur of vijf zit het erop en verzamelen alle deelnemers zich bij gaycafé De Roze Beurs om nog even na te borrelen. Onder het genot van een biertje worden de ervaringen uitgewisseld. “Volgend jaar nog een keer”, luidt de conclusie. Ook voorzitter Julie spreekt van een ‘geslaagde actie’, ondanks het geringe aantal stellen dat meedeed. Twee studentes die lucht hebben gekregen van de actie sluiten nog even aan bij de borrel: “Jammer dat we niet wisten dat die actie vandaag was, we hadden wel mee willen doen.”
Maarten Bergwerff (organisatie) kijkt met een tevreden gevoel terug op de actie:
Ook actiedeelnemers Galith en Alex hebben de dag positief ervaren:
COC Leiden wilde vandaag onder de aandacht brengen dat homo- en lesbostellen uit angst voor negatieve reacties nog te vaak aarzelen om openlijk hand in hand op straat te lopen. Wordt dat doel bereikt? Vijf reacties van winkelend Leiden:
